Cumhurbaşkanı Abdullah Gül, 23 yıl aradan sonra İngiltere’ye Cumhurbaşkanı düzeyindeki ilk resmi ziyareti gerçekleştirerek,  yılda iki devlet başkanını ağırlayan Kraliçe 2. Elizabeth’in 2011 yılında ABD Başkanı Obama’nın ardından ikinci konuğu oldu.

Cumhurbaşkanı Abdullah Gül, Kraliçe 2. Elizabeth’in davetlisi olarak, eşi Hayrünnisa Gül ile birlikte İngiltere’ye resmî bir ziyaret gerçekleştirdi. Cumhurbaşkanı Gül’ü Londra Heathrow Havalimanı’nda, Kraliçe Elizabeth’in temsilcisi Lord Hood ve Türkiye’nin Londra Büyükelçisi Ünal Çeviköz karşıladı.

Resmî temaslarına başlamadan önce eşi Hayrünnisa Gül ile birlikte tarihi “Royal Albert Hall”da Kraliyet Filarmoni Orkestrası’nın “Classical Spectacular” isimli klasik müzik konserini izleyen Cumhurbaşkanı Gül, İngiltere ziyaretinin ikinci gününde İngiliz Sanayi Odaları Konfederasyonu (CBI) Genel Kurulu’nda bir konuşma yaptı. Konuşmasında dünya ekonomisini krize iten 2007 yılındaki finansal gelişmelerin büyük buhrandan sonraki en büyük bunalım olarak değerlendirildiğini kaydeden Cumhurbaşkanı Gül, birçok sanayi ülkesinin durgunluğa girdiğini ve başat ekonomilerdeki büyüme oranlarının düştüğünü belirtti. İngiliz şirketlerini Türkiye’de yatırım yapmaya davet eden Cumhurbaşkanı Gül, “Ülkemizde İngiltere’den yeni yatırımcılar görmek isteriz. Türk firmalarının da İngiltere’deki yatırımlarını artırmaları için teşvik ediyorum. Büyümeyi ve yeni iş alanları yaratmayı teşvik etmeliyiz. Ekonomik güçlükleri aşmanın en önemli yolu, ülkelerimiz arasındaki iş bağlarını güçlendirmektir. Buna ulaşmak için her türlü imkân, güçlü siyasi irade, potansiyel, yatırım ortamı ve güçlü bir özel sektörümüz var. Dünya ekonomisinde geçmişte birçok yükselen yıldız, güneş ve kaplanlar gördük. Şimdi dünyanın parlayan yıldızı olan Türkiye, Avrasya’nın yükselen hilalidir. Bu çerçevede İngilizleri Türkiye’deki iş imkânlarını keşfetmeye davet ediyorum.” dedi.

Resmî temaslarına başlayan Cumhurbaşkanı Abdullah Gül ve eşi Hayrünnisa Gül, Buckingham Sarayı’nda İngiltere Kraliçesi 2. Elizabeth tarafından resmî törenle karşılandı. Türkiye’den İngiltere’ye 23 yıl aradan sonra cumhurbaşkanı düzeyinde ilk resmî ziyareti gerçekleştiren Cumhurbaşkanı Gül, yılda iki devlet başkanını ağırlayan Kraliçe 2. Elizabeth’in 2011 yılında ABD Başkanı Obama’dan sonraki ikinci konuğu oldu.

Kraliçe ve eşi, Cumhurbaşkanı Gül ve Bayan Gül’ü tören alanındaki platformda karşılarken bu sırada Green Park’ta 41 pare, Tower of London’da 62 pare top atışı yapıldı. Karşılama töreni sırasında alanda İngiltere Başbakanı David Cameron, Dışişleri Bakanı William Hague ve İçişleri Bakanı Theresa May de hazır bulundu. Atlı arabalara binen Cumhurbaşkanı Gül ve eşi, tören alanından ayrıldıktan sonra Türk ve İngiliz bayraklarıyla donatılan Mall Caddesi’nden geçerek Buckingham Sarayı’na gitti. Cumhurbaşkanı’na cadde boyunca aralarında Türk ve İngiliz vatandaşlarının da bulunduğu kalabalık bir grup sevgi gösterisinde bulundu.

Gül – Cameron görüşmesi

Cumhurbaşkanı Abdullah Gül daha sonra Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu ve Başbakan Yardımcısı Ali Babacan ile birlikte İngiltere Başbakanı David Cameron ile Cameron’ın Downing Street’teki Başbakanlık ofisinde bir görüşme gerçekleştirdi.
Görüşmenin ardından ortak bir basın toplantısı düzenleyen Gül ve Cameron, bu toplantıda Kıbrıs ve Suriye olmak üzere Ortadoğu’daki son gelişmeleri ele aldıklarını belirtti. Görüşmede, iki ülke arasındaki ticaret hacminin yükseltilmesi ve Türkiye’nin Avrupa Birliği’ne tam üyeliği konularının da masaya yatırıldığı bildirildi.
Cameron, NATO üyesi olan Türkiye’nin İngiltere’nin en önemli müttefiklerinden biri olduğunu ve Batı-Doğu arasında yegâne bir yere sahip olan Türkiye’nin bölge için ‘ilham verici’ olduğunu kaydetti. Türkiye ile İngiltere arasındaki ilişkileri “altın çağ” olarak tanımlayan Cameron, Suriye ve İran meseleleri ve Türkiye’nin gelecekteki konumu hakkında, iki derin dost ülke olarak mükemmel bir görüşme yaptıklarını aktardı. Son on yılda Türkiye’nin çok hızlı bir şekilde yol aldığını da sözlerine ekleyen Cameron, Türkiye’nin AB üyeliğine tam destek verdiklerini yineledi.

'London Eye' Kırmızı-Beyaz’a büründü

İngiltere’nin simgelerinden Thames Nehri kenarında bulunan dev dönme dolap London Eye, ilk kez bir konuk devlet başkanı için renk değiştirdi. “London Eye”, açıldığı 2000 yılından bu yana, hiçbir devlet başkanı için yapılmayan uygulama ile ilk kez Cumhurbaşkanı Gül’ün İngiltere’ye ziyareti dolayısıyla Türk bayrağının renkleriyle aydınlatıldı.

Cumhurbaşkanı Gül, Başbakan Yardımcısı Nick Clegg’i Buckingham Sarayı’ndaki kabulünün ardından, eşi Hayrünnisa Gül ile kırmızı-beyaz renklere bürünen Thames Nehri kenarındaki dev dönme dolap London Eye’ı izledi. Cumhurbaşkanı Gül, dönme dolabın Türk bayrağı renklerine bürünmesi üzerine“İlk defa yapmışlar bunu. Daha önce Eiffel’de de yapmışlardı hatırlarsanız. Ama onu başkalarına da yapıyorlar bildiğim kadarıyla. Bunu ilk defa yaptılar. Öbür taraftan bakınca kabinlerden birini beyaz yapmışlar, hilal gibi görünüyor.” dedi.

Cumhurbaşkanı Gül ilk kez frak giydi

İngiltere Kraliçesi II. Elizabeth, resmi ziyarette bulunan Cumhurbaşkanı Abdullah Gül ve eşi Hayrünnisa Gül onuruna Buckingham Sarayı’nda resmi akşam yemeği verdi.Üst düzey kraliyet protokolünün uygulandığı yemekte, Cumhurbaşkanı Abdullah Gül ilk kez frak giydi.

Cumhurbaşkanı Gül, yemekte yaptığı konuşmada Kraliçe’ye misafirperverliği için teşekkür etti. Kraliçe II. Elizabeth’in 2008 yılında Türkiye’ye yaptığı resmî ziyareti ve geçen yıl Chatham House ödülünü almak için İngiltere gezisini güzel anılarla andıklarını ifade eden Cumhurbaşkanı Gül, “Burada geçmişi yüzyıllar öncesine dayanan, ülkelerimiz arasındaki tarihî ve güçlü bağları yeniden teyit etmek için bulunmaktan memnuniyet duyuyorum.” dedi.

Kraliçe 2. Elizabeth ise , “Türkiye’nin eşsiz pozisyonu sayesinde Türkiye ve siz Sayın Cumhurbaşkanı, dünya siyaset sahnesinde önemli ve aktif bir paya sahipsiniz.’’ şeklinde konuştu. Kraliçe, konuşmasında ayrıca Türkiye ile İngiltere arasındaki uzun tarihi geçmişe, Van depremi sonrası duyulan üzüntüye, ayrıca terörün son bulması için İngiltere’nin Türkiye’nin çabalarını desteklediğine değindi.

Akşam yemeğine Gül’ün beraberindeki resmi heyetin yanı sıra oğlu Mehmet Emre Gül, iş adamları Rifat Hisarcıklıoğlu, Hamdi Akın, Mustafa Çıkrıkçıoğlu, Remzi Gür, Ali Kibar, Ferit Şahenk ve Mehmet Ali Yalçındağ, yazar Elif Şafak, tarihçi-yazar Murat Belge, gazeteciler Hakan Çelik, Sedat Ergin, Derya Sazak, Eyüp Can ile Erdal Şafak da katıldı. Yemek, 144 yıl önce Türkiye’den İngiltere’ye 1867’de ilk kez devlet ziyareti gerçekleştiren Sultan Abdülaziz’e yemek verilen Buckingham Sarayı’nın Müzik Salonu’nda gerçekleşti.

Wilton Park’ta Orta Doğu Konferansı

Cumhurbaşkanı Gül, İngiltere ziyaretinin dördüncü gününde, İngiltere Dışişleri Bakanlığına bağlı Wilton Park’ta “Orta Doğu’da Tarihî Değişim ve Bunun Küresel Siyasete Etkisi” konulu bir konuşma yaptı.

Dünyanın gündeminde önemli gelişmelerin yaşanmakta olduğunu belirten Cumhurbaşkanı Gül, Orta Doğu ve Kuzey Afrika’daki tarihî değişimin önemine dikkati çekti. Gül, Orta Doğu ve Kuzey Afrika’da olaylar başlamadan önce, bu bölgenin değişime ihtiyacı olduğunun farkında olduklarını ifade ederek, bu konuda çağrılarda bulunduklarını vurguladı.

Cumhurbaşkanı Gül, bölgeyle tarihî, sosyal ve coğrafi bağları olan Türkiye’nin “Bölgenin halkları yanında doğru yeri aldığını” söyledi. Türkiye’nin demokratikleşme ve kurumları oluşturmanın tecrübelerinin yanı sıra siyasî ve ekonomik liberalleşme konularındaki tecrübesini paylaşmaya da hazır olduğunu belirten Cumhurbaşkanı Gül, “Türkiye’nin bu bölgenin halkları tarafından ilham kaynağı olarak görüldüğü açıktır. Orta Doğu halkı, onurlu bir yaşamı ve demokrasi ile barışı haklı bir şekilde hak ediyor.” dedi.Bölgenin güvenli olmasının önemine dikkati çeken Cumhurbaşkanı Gül, İsrail-Arap sorununa da değindi. “Araplar ve İsrailliler arasında kapsamlı bir anlaşma olmadan bölgedeki hiçbir bahar yaza kadar dayanamaz.” diyen Cumhurbaşkanı Gül, İsrail’in bölgedeki yeni siyasi ortama uyum sağlaması gerektiğini vurguladı.

Cumhurbaşkanı Gül ve eşi daha sonra, İngiltere Kraliyet tahtının birinci sırasındaki varisi Galler Prensi Charles ile eşi Cornwall Düşesi Camilla ile resmî konutları Clarence House’ta bir araya geldi. Prens Charles ve eşi, Cumhurbaşkanı Gül ve Bayan Gül’ü Clarence House’un kapısında karşıladı. Prens Charles, himayesindeki “Geleneksel Sanatlar Okulu” öğrencilerini Cumhurbaşkanı Gül ve Bayan Gül’e takdim etti. Üç semavi dinle ilgili çalışmalar yapan öğrenciler, konutun salonunda çini, ebru gibi Türk geleneksel sanatlarını ortaya koydukları eserleri sergiledi.

İngiltere Parlamentosuna hitap

Cumhurbaşkanı Gül, İngiltere Parlamentosunda ağırlıklı temsil edilen Muhafazakâr Parti, İşçi Partisi ve Liberal demokratların, aralarında Türkiye Dostluk Grubu üyelerinin de bulunduğu milletvekillerine hitaben bir konuşma yaptı. Konuşmasında,“Ben burada Türkiye’nin doğru dostları arasındayım.” diyen Cumhurbaşkanı Gül, İngiltere ile Türkiye’nin bölgelerinde kilit rol oynadığını ve benzer görüşleri paylaştığını vurguladı. İki ülke arasındaki iş birliğini “mükemmel” olarak niteleyen Cumhurbaşkanı Gül, iş birliğinin ikili ilişkileri de aştığını ve çok geniş bir coğrafyayı ilgilendirdiğini belirtti.

Cumhurbaşkanı Gül ve Bayan Gül aynı gün, Londra’nın finans merkezinden sorumlu temsilcisi Lord City Belediye Başkanı Alderman David Wootton’ın onurlarına verdiği resmî akşam yemeğine katıldı. Görkemli ve tarihî Guildhall Belediye Sarayı’nda yaklaşık 700 kişinin katıldığı akşam yemeğine, Lord City Belediye Başkanı Alderman David Wootton ve eşi ev sahipliği yaptı.

Cumhurbaşkanı Abdullah Gül ziyaretinin son gününde Londra’dan Portsmouth şehrine giderek, Türk Deniz Şehitliği’ni ziyaret etti. Portsmouth’ta bulunan deniz üssündeki iki savaş gemisini gezen Gül, burada Stansted Park’ını da gezerek İngiltere ziyaretini tamamladı.